Medically reviewed by Dr. Shweta Agarwal, MBBS, DGO. Last updated: June 2026.
Information on this page is educational and does not replace a medical consultation. Individual findings and next steps depend on clinical factors.
అల్ట్రాసౌండ్ లేదా ఎక్స్-రేలు పూర్తిగా చూపించలేని సంతానోత్పత్తి అవయవాల బాహ్య ఉపరితలాన్ని మరియు పెల్విక్ క్యావిటీని నేరుగా చూడటానికి మరియు చికిత్స చేయడానికి లాపరోస్కోపీ సర్జన్కు సహాయపడుతుంది. మరాఠీలో ఈ కీహోల్ విధానాన్ని दुर्बिणीद्वारे शस्त्रक्रिया (టెలిస్కోపిక్ సర్జరీ) అని పిలుస్తారు. విదర్భ మరియు ఉత్తర తెలంగాణ రోగులకు సేవలు అందిస్తున్న Aansh Hospital & IVF Center లో అందుబాటులో ఉన్న సంతానోత్పత్తి పరీక్షల (fertility workup) లో ఇది ఒక ముఖ్యమైన భాగం.
What is the difference between diagnostic and operative laparoscopy?
లాపరోస్కోపీని దాని ఉద్దేశాన్ని బట్టి రెండు రూపాలుగా వర్ణించవచ్చు, అయితే రెండింటికీ ఒకే విధమైన పద్ధతిని ఉపయోగిస్తారు మరియు తరచుగా రెండు ప్రక్రియలు ఒకే సమయంలో జరుగుతాయి.
- డయాగ్నస్టిక్ లాపరోస్కోపీ (Diagnostic laparoscopy) — అల్ట్రాసౌండ్ మరియు HSG వంటి పరీక్షల ద్వారా పెల్విక్ నొప్పి లేదా సంతానలేమి (infertility) కారణాలు స్పష్టం కానప్పుడు, నేరుగా పెల్విస్ లోపల చూడటానికి దీనిని ఉపయోగిస్తారు. ఇది ఎండోమెట్రియోసిస్, అతుకులు (adhesions), అండాశయ తిత్తులు మరియు ట్యూబల్ వ్యాధులను నేరుగా చూడటానికి అనుమతిస్తుంది. డయాగ్నస్టిక్ లాపరోస్కోపీకి సాధారణంగా 20-30 నిమిషాలు పడుతుంది.
- ఆపరేటివ్ లాపరోస్కోపీ (Operative laparoscopy) — పరీక్ష సమయంలో కనుగొనబడిన समस्याకు చికిత్స చేయడానికి దీనిని ఉపయోగిస్తారు. అదే సమయంలో, సర్జన్ అండాశయ తిత్తిని తొలగించవచ్చు (సిస్టెక్టమీ), గర్భాశయాన్ని సురక్షితంగా ఉంచుతూ ఫైబ్రాయిడ్లను తొలగించవచ్చు (మయోమెక్టమీ), ఎండోమెట్రియోసిస్ ప్యాచీలకు చికిత్స చేయవచ్చు, అతుకులను తొలగించవచ్చు లేదా ట్యూబల్ సమస్యలను సరిచేయవచ్చు. శస్త్రచికిత్స సంక్లిష్టతను బట్టి ఆపరేటివ్ ప్రక్రియలకు సాధారణంగా 60-120 నిమిషాలు పడుతుంది.
రోగనిర్ధారణ మరియు చికిత్స తరచుగా ఒకే ఆపరేషన్లో జరుగుతాయి కాబట్టి, ఒకే అనస్థీషియా ద్వారా సమస్యను గుర్తించి, వెంటనే సరిదిద్దవచ్చు.
When is laparoscopy used in fertility care?
సంతానోత్పత్తిని ప్రభావితం చేసే పెల్విక్ సమస్య ఉన్నట్లు అనుమానించినప్పుడు లేదా అల్ట్రాసౌండ్ మరియు ఇతర పరీక్షల ద్వారా లక్షణాలు స్పష్టం కానప్పుడు లాపరోస్కోపీ సిఫార్సు చేయబడుతుంది. సాధారణ సంతానోత్పత్తి సూచనలు:
- ఎండోమెట్రియోసిస్ — ఎండోమెట్రియోసిస్ను ఖచ్చితంగా నిర్ధారించడానికి లాపరోస్కోపీ ఏకైక మార్గం (నేరుగా చూడటం మరియు బయాప్సీ చేయడం ద్వారా). అదే ఆపరేషన్లో వీటికి చికిత్స చేయడం ద్వారా నొప్పిని తగ్గించవచ్చు మరియు సంతానోత్పత్తి అవకాశాలను మెరుగుపరచవచ్చు.
- అండాశయ తిత్తులు మరియు ఎండోమెట్రియోమాస్ — అండాశయ కణజాలాన్ని సురక్షితంగా ఉంచుతూ తిత్తులను (డెర్మాయిడ్ లేదా ఎండోమెట్రియోసిస్ వల్ల వచ్చే "చాక్లెట్ సిస్ట్") తొలగించడం, ఇది ఎగ్ రిజర్వ్ (అండాల నిల్వ) రక్షించడానికి చాలా ముఖ్యం.
- ట్యూబల్ వ్యాధి (Tubal disease) — బ్లాక్ అయిన లేదా దెబ్బతిన్న ఫాలోపియన్ ట్యూబ్లను అంచనా వేయడం మరియు కొన్ని సందర్భాల్లో చికిత్స చేయడం. ఇందులో ద్రవంతో నిండిన ట్యూబ్ను (హైడ్రోసాల్పింక్స్) తొలగించడం కూడా ఉంటుంది, ఎందుకంటే ఇది చికిత్స చేయకుండా వదిలేస్తే IVF విజయవంతమయ్యే అవకాశాలను తగ్గిస్తుంది.
- ఫైబ్రాయిడ్స్ — లాపరోస్కోపిక్ మయోమెక్టమీ ద్వారా భుజం/గర్భాశయాన్ని సురక్షితంగా ఉంచుతూ ఫైబ్రాయిడ్లను తొలగిస్తారు.
- పెల్విక్ అతుకులు (Pelvic adhesions) — మునుపటి ఇన్ఫెక్షన్ లేదా శస్త్రచికిత్స వల్ల ఏర్పడిన స్కార్ కణజాలం (అతుకులు) తొలగించి ట్యూబ్లు మరియు అండాశయాలను మునుపటి స్థితికి తీసుకువస్తారు.
- అస్పష్ట సంతానలేమి (Unexplained infertility) — సాధారణ పరీక్షలన్నీ నార్మల్గా ఉండి కూడా గర్భం దాల్చనప్పుడు, లాపరోస్కోపీ ద్వారా ఇతర పరీక్షల్లో బయటపడని సూక్ష్మ పెల్విక్ సమస్యలను (తరచుగా ప్రారంభ ఎండోమెట్రియోసిస్) గుర్తించవచ్చు.
- ఎక్టోపిక్ ప్రెగ్నెన్సీ (Ectopic pregnancy) — గర్భాశయం వెలుపల పిండం పెరిగినప్పుడు లాపరోస్కోపిక్ పద్ధతిలో చికిత్స చేయడం.
లాపరోస్కోపీ గรรభాశయం మరియు పెల్విక్ అవయవాల వెలుపలి భాగాన్ని అంచనా వేస్తుంది మరియు చికిత్స చేస్తుంది. గర్భాశయ క్యావిటీ లోపలి భాగాన్ని అంచనా వేయడానికి లేదా చికిత్స చేయడానికి, హిస్టెరోస్కోపీ ఉపయోగించబడుతుంది — మరియు పూర్తి మూల్యాంకనం కోసం ఈ రెండింటినీ తరచుగా ఒకే శస్త్రచికిత్సలో కలుపుతారు.
How is laparoscopy performed, step by step?
లాపరోస్కోపీ ఆపరేషన్ థియేటర్లో జనరల్ అనస్థీషియా కింద చేయబడుతుంది. ప్రక్రియ సమయంలో మీరు నిద్రపోతారు మరియు మీకు ఎటువంటి నొప్పి తెలియదు.
స్టెప్ 1 — అనస్థీషియా మరియు తయారీ మీరు శస్త్రచికిత్సకు ముందు అనస్థీటిస్ట్ను కలిసి ప్రీ-ఆపరేటివ్ అంచనాను పొందుతారు మరియు శస్త్రచికిత్సకు కొన్ని గంటల ముందు ఉపవాసం (ఫాస్టింగ్) ఉంటారు. ఆ తర్వాత జనరల్ అనస్థీషియా ఇవ్వబడుతుంది.
స్టెప్ 2 — ప్రవేశం మరియు గ్యాస్ నింపడం నాభి దగ్గర చిన్న కోత చేసి, కార్బన్ డైఆక్సైడ్ గ్యాస్ను నియంత్రిత పద్ధతిలో లోపలికి పంపుతారు. ఇది పొట్ట గోడను అవయవాల నుండి పైకి లేపి, పని చేయడానికి తగినంత స్థలాన్ని కల్పిస్తుంది.
స్టెప్ 3 — లాపరోస్కోప్ చొప్పించడం హై-డెఫినిషన్ కెమెరా కలిగిన లాపరోస్కోప్ను ఈ కోత ద్వారా లోపలికి పంపి, పెల్విస్ లోపలి భాగాలను మానిటర్పై పెద్దదిగా చూస్తారు.
స్టెప్ 4 — పరీక్ష మరియు చికిత్స పెల్విక్ అవయవాలు పరీక్షించబడతాయి. చికిత్స అవసరమైతే, మరో ఒకటి నుండి మూడు చిన్న కోతలు (0.5-1 సెం.మీ) చేసి, వాటి ద్వారా సూక్ష్మ పరికరాలను పంపి తిత్తులు/ఫైబ్రాయిడ్లను తొలగించడం, ఎండోమెట్రియోసిస్ చికిత్స లేదా అతుకులను విడదీయడం వంటి పనులు చేస్తారు.
స్టెప్ 5 — కుట్లు మరియు రికవరీ పరికరాలను తీసివేసి, గ్యాస్ విడుదల చేసి, చిన్న కోతలను కుట్లు (తరచుగా కరిగిపోయేవి) లేదా స్కిన్ గ్లూతో మూసివేస్తారు. ఈ ప్రక్రియ డయాగ్నస్టిక్కు 20-30 నిమిషాల నుండి, సంక్లిష్టమైన ఆపరేటివ్ శస్త్రచికిత్సలకు 1-2 గంటలు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ సమయం పట్టవచ్చు. చాలా మంది రోగులు అదే రోజు లేదా ఒక రాత్రి ఆసుపత్రిలో ఉన్న తర్వాత డిశ్చార్జ్ అవుతారు.
Dr. Shweta Agarwal గారు మీ ప్రీ-ఆపరేటివ్ కన్సల్టేషన్లో ప్రక్రియకు పట్టే సమయాన్ని అంచనా వేస్తారు మరియు శస్త్రచికిత్స తర్వాత ఫలితాలను మీతో చర్చిస్తారు.
What is recovery after laparoscopy like?
కోతలు చిన్నవిగా ఉండటం వల్ల ఓపెన్ (పెద్ద కోత) సర్జరీతో పోలిస్తే లాపరోస్కోపీ నుండి రికవరీ చాలా వేగంగా ఉంటుంది.
- మొదటి 1-2 రోజులు: కోత చేసిన చోట స్వల్ప నొప్పి మరియు గ్యాస్ వాడటం వల్ల భుజం వద్ద కొద్దిగా అసౌకర్యం ఉండటం సాధారణం, ఇది ఒకటి లేదా రెండు రోజుల్లో తగ్గిపోతుంది. చాలా మంది రోగులు 24 గంటల్లో డిశ్చార్జ్ అవుతారు.
- తిరిగి పనుల్లో చేరడం: నడక వంటి తేలికపాటి పనులను 1-2 రోజుల్లో ప్రారంభించవచ్చు; చాలా మంది రోగులు 3-5 రోజుల్లో డెస్క్ ఉద్యోగాలకు తిరిగి వెళ్తారు.
- కఠినమైన పనులు మరియు వ్యాయామం: శస్త్రచికిత్స రకాన్ని బట్టి సాధారణంగా 2-4 వారాల వరకు వీటిని నివారించాలి.
పోలిక కోసం చూస్తే, సాంప్రదాయ ఓపెన్ అబ్డామినల్ సర్జరీ తర్వాత రికవరీకి చాలా ఎక్కువ సమయం పడుతుంది.
గర్భధారణకు ప్రయత్నించడం: సాధారణ డయాగ్నస్టిక్ లాపరోస్కోపీ లేదా చిన్న అతుకుల తొలగింపు తర్వాత, సుమారు 4-6 వారాలలో గర్భధారణకు ప్రయత్నించమని మీకు సలహా ఇవ్వబడవచ్చు. మయోమెక్టమీ వంటి పెద్ద సర్జరీల తర్వాత, సాధారణంగా 3-6 నెలల రికవరీ వ్యవధి సిఫార్సు చేయబడుతుంది. Dr. Shweta Agarwal గారు మీ శస్త్రచికిత్స మరియు రికవరీ ఆధారంగా వ్యక్తిగతీకరించిన కాలపట్టికను అందిస్తారు.
జ్వరం, తీవ్రమైన కడుపు నొప్పి, కోత చేసిన చోట ఎరుపు లేదా ద్రవాలు రావడం, లేదా భారీ బ్లీడింగ్ ఉంటే వెంటనే క్లినిక్ను సంప్రదించండి.
What are the risks of laparoscopy?
లాపరోస్కోపీ సాధారణంగా చాలా సురక్షితమైనది, ఇందులో సంక్లిష్టతల రేటు చాలా తక్కువగా ఉంటుంది. తెలిసిన రిస్క్లు:
- కోత చేసిన చోట స్వల్ప బ్లీడింగ్ లేదా వాపు.
- కోత వద్ద ఇన్ఫెక్షన్ (అరుదుగా జరుగుతుంది; యాంటీబయాటిక్స్తో నయం చేయవచ్చు).
- సమీప అవయవాలకు గాయం — ప్రేగులు, మూత్రాశయం (bladder) లేదా రక్తనాళాలు — ఇది చాలా అరుదుగా జరుగుతుంది.
- వాడిన గ్యాస్ వల్ల భుజం వద్ద లేదా కడుపులో అసౌకర్యం, ఇది ఒకటి లేదా రెండు రోజుల్లో తగ్గిపోతుంది.
- అనస్థీషియా సంబంధిత రిస్క్లు — జనరల్ అనస్థీషియా యొక్క ప్రామాణిక రిస్క్లు, ఇవి ప్రీ-ఆపరేటివ్ రివ్యూలో అంచనా వేయబడతాయి.
- ఓపెన్ సర్జరీగా మార్చడం — ఇది చాలా అరుదుగా జరుగుతుంది, అయితే కొన్ని క్లిష్ట పరిస్థితులలో రోగి భద్రత కోసం ఓపెన్ సర్జరీ చేయాల్సి రావచ్చు.
ఓపెన్ అబ్డామినల్ సర్జరీతో పోలిస్తే లాపరోస్కోపీలో రిస్క్ చాలా తక్కువ, అందుకే కీహోల్ పద్ధతికి ప్రాధాన్యత ఇస్తారు. సరైన రోగి ఎంపిక మరియు నైపుణ్యం కలిగిన పద్ధతుల వల్ల ఈ రిస్క్లు మరింత తగ్గుతాయి.
Will laparoscopy affect my fertility?
చాలా సంతానలేమి కేసులలో, లాపరోస్కోపీ ఉద్దేశం గర్భధారణ అవకాశాలను మెరుగుపరచడం, తగ్గించడం కాదు — ఉదాహరణకు ఎండోమెట్రియోసిస్ చికిత్స చేయడం, ఫైబ్రాయిడ్లను తొలగించడం లేదా అతుకుల నుండి ట్యూబ్లు మరియు అండాశయాలను విడిపించడం ద్వారా. అండాశయ తిత్తులను తొలగించేటప్పుడు, అండాశయ నిల్వలను రక్షించడానికి అత్యంత జాగ్రత్త వహిస్తారు. శస్త్రచికిత్సకు ముందు మీ వ్యక్తిగత పరిస్థితి గురించి మీతో చర్చిస్తారు.
Laparoscopy vs hysteroscopy vs HSG — what is the difference?
ఈ మూడు ప్రక్రియలు సంతానోత్పత్తి వ్యవస్థలోని विभिन्न భాగాలను పరీక్షిస్తాయి మరియు ఇవి ఒకదానికి ఒకటి ప్రత్యామ్నాయాలు కావు, పూరకాలుగా పనిచేస్తాయి:
| ప్రక్రియ | దేనిని పరీక్షిస్తుంది | ఎలా | అనస్థీషియా |
|---|---|---|---|
| HSG | ఫాలోపియన్ ట్యూబ్లు తెరిచి ఉన్నాయా, గర్భాశయ క్యావిటీ సాధారణంగా ఉందా? | ఎక్స్-రే డై టెస్ట్, ఎటువంటి కోత ఉండదు | లేదు (అవుట్ పేషెంట్) |
| Hysteroscopy | గర్భాశయ క్యావిటీ లోపలి భాగం (పాలిప్స్, ఫైబ్రాయిడ్స్, అతుకులు, సెప్టం) | సర్విక్స్ ద్వారా స్కోప్, ఎటువంటి కోత ఉండదు | లోకల్/సెడేషన్ లేదా ఆపరేటివ్ పనుల కోసం స్వల్ప అనస్థీషియా |
| Laparoscopy | గర్భాశయం வெలుపలి భాగం మరియు పెల్విక్ అవయవాలు (అండాశయాలు, ట్యూబ్లు, ఎండోమెట్రియోసిస్, అతుకులు) | చిన్న కోతల ద్వారా కీహోల్ సర్జరీ | జనరల్ అనస్థీషియా |
సంక్షిప్తంగా: HSG అనేది ట్యూబ్ల బ్లాక్లను తనిఖీ చేసే ఎక్స్-రే; హిస్టెరోస్కోపీ గర్భాశయం లోపల చూస్తుంది; లాపరోస్కోపీ గర్భాశయం మరియు పెల్విస్ చుట్టూ చూస్తుంది. పూర్తి మూల్యాంకనం కోసం ఒకటి కంటే ఎక్కువ పరీక్షలు అవసరం కావచ్చు, మరియు హిస్టెరోస్కోపీ & లాపరోస్కోపీలను ఒకేసారి కలిపి చేయవచ్చు.
What is the cost of laparoscopy? లాపరోస్కోపీ ఖర్చు అది డయాగ్నస్టిక్ లేదా ఆపరేటివ్ అనే దానిపై, శస్త్రచికిత్స యొక్క సంక్లిష్టతపై, అనస్థీషియా సమయం మరియు ఆసుపత్రిలో ఉండే రోజుల ఆధారంగా మారుతుంది. Aansh Hospital & IVF Center లో, ఖచ్చితమైన ఖర్చు ప్రీ-ఆపరేటివ్ కన్సల్టేషన్లో ధృవీకరించబడుతుంది మరియు దీనిని costs & EMI పేజీలో కూడా చూడవచ్చు, అక్కడ ఫైనాన్సింగ్ ఆప్షన్లు వివరించబడ్డాయి.
How does laparoscopy fit with IVF?
లాపరోస్కోపీ మరియు IVF అనేవి పోటీ ఎంపికలు కావు — ఇవి కలిసి పనిచేస్తాయి:
- ముందు చికిత్స, ఆపై ప్రయత్నం: లాపరోస్కోపీలో చికిత్స చేయగల కారణం (ఎండోమెట్రియోసిస్, ఫైబ్రాయిడ్ లేదా అతుకులు వంటివి) కనుగొనబడితే, దానికి సర్జరీ ద్వారా చికిత్స చేస్తారు, ఆ తర్వాత కొంతకాలం సహజ గర్భధారణకు ప్రయత్నించవచ్చు.
- IVF కి ముందు అనుకూలత: పెల్విక్ సమస్యలకు చికిత్స చేయడం వల్ల IVF సైకిల్స్ ప్రారంభించే ముందు గర్భాశయ పరిసరాలు మరింత అనుకూలంగా మారతాయి — ఉదాహరణకు, హైడ్రోసాల్పింక్స్ (ద్రవంతో నిండిన ట్యూబ్) ను తొలగించడం, ఎందుకంటే ఇది IVF విజయవంతం అయ్యే రేటును తగ్గిస్తుంది.
- IVF సరైన మార్గమైనప్పుడు: రెండు ట్యూబ్లు శాశ్వతంగా బ్లాక్ అవ్వడం వంటి కొన్ని కేసులలో, ట్యూబల్ సర్జరీ కంటే నేరుగా IVF కే ప్రాధాన్యత ఇస్తారు, ఎందుకంటే IVF లో ట్యూబ్ల అవసరం ఉండదు.
సరైన క్రమం మీ రోగనిర్ధారణ, వయస్సు మరియు ఎగ్ రిజర్వ్ ఆధారంగా ఉంటుంది మరియు దీనిని Dr. Shweta Agarwal గారితో చర్చించి నిర్ణయిస్తారు.